HoanChinh.comHoàn Chỉnh
Đăng ký hộ kinh doanh

Hộ kinh doanh thuê mặt bằng: đăng ký trụ sở, địa điểm bán và giấy tờ nên giữ

Thuê ki ốt, thuê nhà mặt phố hay mượn nhà người thân để mở hộ kinh doanh: ghi trụ sở thế nào, có phải nộp hợp đồng thuê không, khi hết hạn thuê thì làm gì.

A Vietnamese man in his forties, seen from the side with face turned away, sweeps the tiled floor of an empty rented market stall before moving in, close-medium shot, cool fluorescent light

Hộ kinh doanh thuê mặt bằng ghi địa chỉ chỗ thuê làm trụ sở trong giấy đề nghị đăng ký; theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, hợp đồng thuê không nằm trong thành phần hồ sơ, và cơ quan đăng ký không được đòi thêm giấy tờ ngoài danh mục. Thành phần hồ sơ thành lập ở khoản 2 Điều 99 chỉ gồm giấy đề nghị và, nếu là hộ gia đình, bản sao văn bản ủy quyền chủ hộ; khoản 2 Điều 90 cấm yêu cầu nộp thêm giấy khác.

Không phải nộp không có nghĩa là không quan trọng. Trụ sở là nơi cơ quan nhà nước gửi mọi thông báo, kể cả thông báo vi phạm và quyết định thu hồi giấy; hết hạn thuê mà không chuyển trụ sở kịp là cách nhanh nhất để hộ rơi vào tình trạng "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký". Bài này nói về phía đăng ký hộ kinh doanh khi bạn đi thuê: ghi trụ sở cho từng kiểu mặt bằng, mở thêm điểm bán, xử lý khi hết hạn thuê. Phần hợp đồng thuê nhà đất không thuộc phạm vi bài.

Trụ sở là gì đối với hộ đi thuê

Khoản 1 Điều 87 định nghĩa trụ sở của hộ kinh doanh là nơi hộ thực hiện hoạt động kinh doanh và là địa chỉ liên lạc do hộ đăng ký để cơ quan quản lý nhà nước liên hệ, xác định theo địa giới đơn vị hành chính. Như vậy với hộ thuê ki ốt hay thuê nhà mặt phố, trụ sở thường chính là nơi thuê.

Hộ được hoạt động ngoài trụ sở (khoản 1 Điều 87). Ví dụ hộ sửa điện lạnh đặt trụ sở ở tiệm thuê nhưng phần lớn thời gian đi sửa tại nhà khách; việc đó không trái quy định.

Cơ quan giải quyết hồ sơ là Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi hộ đặt trụ sở, dù bạn có thể nộp và nhận kết quả ở cơ quan cấp xã bất kỳ trong cùng tỉnh (khoản 2 Điều 88). Nếu bạn ở trọ phường này nhưng thuê sạp ở chợ phường khác, trụ sở là sạp, và hồ sơ do phường có chợ xử lý.

Khi ghi địa chỉ, dùng tên xã, phường sau sắp xếp năm 2025 và ghi đủ số ki ốt, số sạp, số nhà để thư từ đến đúng chỗ. Ở chợ, ghi rõ khu, dãy, số sạp; nhiều chợ có hàng trăm sạp cùng một số nhà, thiếu số sạp là thư của cơ quan nhà nước rất dễ thất lạc.

Một điểm có lợi cho người đi thuê: nếu mặt bằng chưa bàn giao xong mà bạn muốn có giấy trước để chuẩn bị, giấy đề nghị cho phép đăng ký ngày bắt đầu hoạt động muộn hơn ngày cấp giấy. Khi đó hộ được quyền hoạt động kể từ ngày đã đăng ký (khoản 4 Điều 85). Bạn có thể ghi ngày bắt đầu trùng với ngày nhận mặt bằng theo hợp đồng thuê.

Bốn kiểu mặt bằng và cách ghi trụ sở

Bảng áp các quy định của Điều 87 vào những kiểu chỗ bán hay gặp. Các ví dụ là giả định.

Kiểu mặt bằngGhi trụ sở thế nàoLưu ý
Thuê ki ốt, sạp trong chợ hoặc trung tâm thương mạiĐịa chỉ chợ kèm khu, dãy, số sạpHợp đồng thuê sạp thường có thời hạn ngắn; ghi lịch gia hạn để kịp chuyển trụ sở nếu không được thuê tiếp
Thuê nhà mặt phố, mặt bằng tầng trệtSố nhà, đường, tổ dân phố, tên phường hoặc xãNếu thuê một phần nhà, ghi đúng số nhà; hỏi chủ nhà trước để họ biết thư từ của hộ sẽ gửi về đó
Mượn nhà của người thân, không trả tiền thuêĐịa chỉ nhà người thânNghị định không yêu cầu giấy cho mượn; nên có thỏa thuận viết tay để tránh hiểu lầm về sau
Không có điểm bán cố định: bán lưu động, giao hàng tận nơiChọn một địa chỉ làm trụ sở và đăng ký không hoạt động kinh doanh tại trụ sở (khoản 3 Điều 87)Khi có điểm bán cố định, phải đăng ký trụ sở tại nơi đó

Kiểu cuối cùng hay gặp với người bán hàng qua mạng hoặc chạy xe bán hàng. Địa chỉ chọn làm trụ sở thường là nơi đang ở. Điều quan trọng là có người nhận thư thường xuyên ở địa chỉ đó.

Một hộ có thể có nhiều địa điểm kinh doanh trong cả nước (khoản 2 Điều 87), nhưng chỉ có một trụ sở. Nếu bạn thuê hai chỗ, chọn chỗ ổn định hơn, có người trông thường xuyên hơn, làm trụ sở.

Giấy tờ nên giữ ở cửa hàng dù không phải nộp

Những thứ dưới đây không thuộc hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh theo Nghị định 168/2025, nhưng là giấy tờ thường được yêu cầu khi có kiểm tra, khi làm thủ tục ngành nghề có điều kiện, hoặc khi tranh chấp với bên cho thuê. Tích những gì bạn đã có:

  • [ ] Hợp đồng thuê mặt bằng hoặc thỏa thuận cho mượn, ghi rõ địa chỉ trùng với địa chỉ trụ sở đã đăng ký.
  • [ ] Biên bản bàn giao mặt bằng có ngày bàn giao, vì ngày này thường là mốc bạn bắt đầu kinh doanh.
  • [ ] Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, bản giấy hoặc bản điện tử lưu trên điện thoại.
  • [ ] Giấy xác nhận tạm ngừng, nếu đang trong thời gian nghỉ.
  • [ ] Giấy tờ về điều kiện kinh doanh của ngành có điều kiện, do cơ quan chuyên ngành cấp.
  • [ ] Số điện thoại và thư điện tử của chủ nhà, để báo khi có thư của cơ quan nhà nước gửi tới lúc bạn vắng.

Với ngành nghề có điều kiện, chẳng hạn ngành ăn uống, cơ quan chuyên ngành có thể xem xét chính mặt bằng bạn thuê. Đây là việc của pháp luật chuyên ngành (khoản 4 Điều 89), nên trước khi ký hợp đồng thuê dài hạn, hỏi cơ quan đó xem mặt bằng có đáp ứng yêu cầu không.

Hết hợp đồng thuê, phải chuyển chỗ: làm theo thứ tự

Đây là tình huống làm nhiều hộ bị kẹt nhất. Làm lần lượt:

  1. Khi còn khoảng một tháng là hết hạn thuê, quyết định: thuê tiếp, chuyển chỗ mới, hay nghỉ một thời gian.
  2. Nếu chuyển sang chỗ mới làm đổi cơ quan thuế quản lý, làm thủ tục với cơ quan thuế về việc chuyển trụ sở trước (khoản 2 Điều 100).
  3. Trong 10 ngày kể từ khi chuyển sang chỗ mới, nộp giấy đề nghị đăng ký thay đổi địa chỉ trụ sở do chủ hộ ký (điểm b khoản 1 và khoản 2 Điều 100). Cơ quan cấp giấy chứng nhận mới trong 03 ngày làm việc (khoản 7).
  4. Nếu chưa tìm được chỗ mới và sẽ nghỉ từ 15 ngày trở lên, đăng ký tạm ngừng chậm nhất 03 ngày làm việc trước ngày nghỉ (khoản 1 Điều 103), và ghi trụ sở tạm là nơi bạn nhận được thư.
  5. Nếu quyết định không bán nữa, trả xong các khoản nợ và làm thủ tục chấm dứt theo Điều 104.

Điều cần tránh là trả mặt bằng, đóng cửa và để nguyên địa chỉ cũ trên giấy chứng nhận. Ngừng hoạt động tại địa chỉ đăng ký quá 06 tháng mà không thông báo là căn cứ thu hồi giấy (khoản 4 Điều 105); cơ quan thuế xác minh hộ không còn ở địa chỉ đăng ký thì hộ chuyển sang tình trạng "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký" (khoản 4 Điều 98), và ở tình trạng này hộ bị từ chối các thủ tục đăng ký khác (điểm b khoản 1 Điều 102).

Thuê thêm một điểm bán: đăng ký địa điểm kinh doanh

Địa điểm kinh doanh là nơi hộ tiến hành hoạt động kinh doanh cụ thể ngoài trụ sở (khoản 2 Điều 87). Một hộ có thể có nhiều địa điểm trong phạm vi cả nước. Đây là cách hợp lệ để một người mở nhiều điểm bán, vì mỗi cá nhân chỉ được đứng tên một hộ (khoản 1 Điều 83).

Theo khoản 2 Điều 87, hộ phải thông báo cho cơ quan quản lý thuế và cơ quan quản lý thị trường nơi đặt địa điểm kinh doanh. Nghị định 168/2025 không quy định mẫu hay thành phần hồ sơ cho thông báo này trong phần về hộ kinh doanh, nên trước khi mở điểm thứ hai, hỏi hai cơ quan đó cách thông báo và giấy cần mang.

Ví dụ: chị Nga có hộ bán trái cây, trụ sở ở sạp trong chợ phường. Chị thuê thêm một gian nhỏ ở đầu hẻm gần trường học để bán buổi chiều. Gian này là địa điểm kinh doanh; trụ sở vẫn là sạp ở chợ. Chị không phải đăng ký hộ thứ hai, chỉ cần thông báo cho các cơ quan nêu trên. Nếu một ngày chị bỏ sạp chợ và chỉ giữ gian đầu hẻm, đó là chuyển trụ sở và phải đăng ký thay đổi trong 10 ngày.

Vì sao trụ sở phải là chỗ có người nhận thư

Nhiều văn bản quan trọng của cơ quan đăng ký được gửi đến trụ sở của hộ: thông báo vi phạm, quyết định thu hồi giấy chứng nhận (khoản 7 Điều 107), quyết định hủy bỏ quyết định thu hồi và khôi phục giấy (khoản 3 Điều 108). Có những thông báo kèm thời hạn giải trình; không ai nhận thư thì hạn trôi qua mà bạn không hay.

Ví dụ khoản 3 Điều 107: khi hộ không gửi báo cáo theo yêu cầu, cơ quan đăng ký thông báo và yêu cầu chủ hộ đến giải trình; hết thời hạn giải trình mà không đến thì ra quyết định thu hồi trong 03 ngày làm việc. Với hộ thuê mặt bằng rồi chuyển đi mà không cập nhật, thư đến chỗ cũ và chủ nhà mới có khi không biết chuyển cho ai.

Ba việc nhỏ giúp tránh rủi ro này: cập nhật số điện thoại và thư điện tử trong hồ sơ của hộ (khoản 1 Điều 101 bắt buộc bổ sung số điện thoại khi làm thủ tục thay đổi); dặn chủ nhà hoặc ban quản lý chợ báo cho bạn khi có thư của cơ quan nhà nước; và chuyển trụ sở đúng hạn khi đổi chỗ.

Câu hỏi thường gặp

Đăng ký hộ kinh doanh có phải nộp hợp đồng thuê nhà không?

Không. Thành phần hồ sơ ở khoản 2 Điều 99 Nghị định 168/2025 chỉ gồm giấy đề nghị và, với hộ gia đình, bản sao văn bản ủy quyền chủ hộ. Khoản 2 Điều 90 cấm cơ quan đăng ký yêu cầu nộp thêm giấy khác. Bạn vẫn nên giữ hợp đồng thuê.

Mượn nhà người thân làm trụ sở hộ kinh doanh được không?

Được. Nghị định không bắt buộc chứng minh quyền sử dụng mặt bằng khi đăng ký, trụ sở chỉ cần là nơi hộ hoạt động và nhận liên lạc của cơ quan nhà nước theo khoản 1 Điều 87. Nên có thỏa thuận viết tay với người cho mượn.

Bán hàng online không có cửa hàng thì đăng ký trụ sở ở đâu?

Theo khoản 3 Điều 87, hộ không có địa điểm kinh doanh cố định chọn một địa chỉ để đăng ký trụ sở và đăng ký không hoạt động kinh doanh tại trụ sở. Thường đó là nơi bạn đang ở, miễn là có người nhận thư.

Hết hạn thuê mặt bằng mà chưa tìm được chỗ mới thì làm sao?

Nếu nghỉ từ 15 ngày trở lên, đăng ký tạm ngừng kinh doanh chậm nhất 03 ngày làm việc trước ngày nghỉ theo Điều 103. Khi có chỗ mới, đăng ký thay đổi địa chỉ trụ sở trong 10 ngày theo Điều 100.

Thuê hai cửa hàng ở hai phường có phải đăng ký hai hộ không?

Không, và cũng không được, vì mỗi người chỉ đứng tên một hộ theo khoản 1 Điều 83. Một hộ có một trụ sở và có thể có nhiều địa điểm kinh doanh; hộ phải thông báo cho cơ quan quản lý thuế và quản lý thị trường nơi đặt địa điểm.

Chuyển cửa hàng sang phường khác có phải làm hộ mới không?

Không. Đó là đăng ký thay đổi địa chỉ trụ sở theo Điều 100, hạn 10 ngày kể từ khi chuyển, hồ sơ là giấy đề nghị do chủ hộ ký. Nếu chuyển làm đổi cơ quan thuế quản lý thì làm thủ tục với cơ quan thuế trước.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138