Khi đổi tên, địa chỉ trụ sở, vốn, ngành nghề hoặc nội dung đăng ký thuế (trừ phương pháp tính thuế), hộ kinh doanh phải đăng ký thay đổi trong 10 ngày; hồ sơ chỉ gồm giấy đề nghị đăng ký thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh do chủ hộ ký. Quy định nằm ở khoản 1 và khoản 2 Điều 100 Nghị định 168/2025/NĐ-CP. Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã xem xét trong 03 ngày làm việc và cấp giấy chứng nhận mới cho các thay đổi về tên, trụ sở, chủ hộ, thành viên, vốn, ngành nghề (khoản 7).
Nhiều chủ hộ để quá hạn vì nghĩ "chỉ dọn sang căn bên cạnh" hay "chỉ bán thêm vài món" thì không cần báo. Thực tế, chuyển trụ sở mà không báo có thể dẫn tới tình trạng "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký", và ngừng hoạt động ở địa chỉ đăng ký quá 06 tháng mà không thông báo là căn cứ thu hồi giấy (khoản 4 Điều 105). Bài này đi qua từng loại thay đổi, giấy cần nộp, những trường hợp được miễn thủ tục và lỗi hay bị trả. Đổi chủ hộ và đổi tên có bài riêng trong chuyên mục.
Nội dung nào phải đăng ký, có được cấp giấy mới không
Bảng gom bảy nội dung của khoản 1 Điều 100 và cách cơ quan đăng ký xử lý theo khoản 7.
| Nội dung thay đổi | Hồ sơ | Kết quả |
|---|---|---|
| Tên hộ kinh doanh | Giấy đề nghị do chủ hộ ký | Cấp giấy chứng nhận mới |
| Địa chỉ trụ sở | Giấy đề nghị do chủ hộ ký; làm thủ tục với cơ quan thuế trước nếu đổi cơ quan thuế quản lý | Cấp giấy chứng nhận mới |
| Vốn kinh doanh | Giấy đề nghị do chủ hộ ký | Cấp giấy chứng nhận mới |
| Ngành, nghề kinh doanh | Giấy đề nghị do chủ hộ ký, ghi ngành chính theo ngành cấp bốn | Cấp giấy chứng nhận mới |
| Nội dung đăng ký thuế, trừ phương pháp tính thuế | Giấy đề nghị do chủ hộ ký | Cập nhật dữ liệu; khoản 7 không liệt kê trường hợp này trong nhóm được cấp giấy mới |
| Chủ hộ kinh doanh | Thêm văn bản ủy quyền có công chứng, chứng thực và giấy tờ theo khoản 3 đến khoản 5 | Cấp giấy chứng nhận mới |
| Thành viên hộ gia đình | Thêm văn bản ủy quyền của thành viên mới nếu nhận thêm người (khoản 6) | Cấp giấy chứng nhận mới |
Mỗi khi được cấp giấy mới, giấy của các lần trước hết hiệu lực (khoản 5 Điều 85). Hãy thay ngay bản đang treo ở cửa hàng và thông báo cho các bên đang giữ bản cũ, như bên cho thuê mặt bằng hay đối tác nhập hàng.
Thời hạn 10 ngày tính từ ngày có thay đổi, không phải từ ngày bạn rảnh đi làm. Ghi ngày dọn sang chỗ mới hay ngày bắt đầu bán mặt hàng mới vào sổ để tự tính hạn.
Checklist giấy tờ cho một lần đăng ký thay đổi thông thường
Áp dụng cho đổi trụ sở, vốn, ngành nghề, nội dung đăng ký thuế. Tích từng ô:
- [ ] Giấy đề nghị đăng ký thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh, chủ hộ ký (khoản 2 Điều 100).
- [ ] Số điện thoại liên hệ ghi trong hồ sơ; hồ sơ cũ thiếu số điện thoại thì bắt buộc bổ sung, nếu không hồ sơ thay đổi bị coi là không hợp lệ (khoản 1 Điều 101).
- [ ] Thẻ căn cước bản chính của người nộp để xuất trình khi nộp bản giấy (khoản 2 Điều 92).
- [ ] Văn bản ủy quyền, nếu người nộp không phải chủ hộ; không bắt buộc công chứng (khoản 1 Điều 93).
- [ ] Với chuyển trụ sở làm đổi cơ quan thuế quản lý: đã làm xong thủ tục với cơ quan thuế liên quan trước khi nộp (khoản 2 Điều 100). Điều 100 không liệt kê giấy này trong hồ sơ, nhưng nên mang theo kết quả từ cơ quan thuế phòng khi cán bộ hỏi.
- [ ] Giấy chứng nhận đang dùng, mang theo để đối chiếu thông tin cũ khi điền.
- [ ] Lệ phí nếu có, nộp khi nộp hồ sơ (khoản 1 Điều 97); mức thu hỏi tại nơi nộp.
Có thể gộp nhiều thay đổi trong một giấy đề nghị, chẳng hạn vừa chuyển trụ sở vừa thêm ngành và tăng vốn. Gộp như vậy tiết kiệm một lần đi lại và một lần nhận giấy, miễn là mọi thay đổi đều còn trong hạn 10 ngày.
Chuyển trụ sở: cùng xã, khác xã và khi đổi cơ quan thuế quản lý
Trụ sở là nơi hộ hoạt động và nhận liên lạc của cơ quan nhà nước (khoản 1 Điều 87). Chuyển trụ sở trong cùng xã, phường là trường hợp đơn giản nhất: chỉ cần giấy đề nghị. Chuyển sang xã, phường khác thì đơn vị giải quyết hồ sơ là cơ quan đăng ký nơi hộ đặt trụ sở (khoản 2 Điều 88); vì hộ đang đổi trụ sở, nên hỏi trước nộp ở nơi chuyển đi hay nơi chuyển đến để khỏi bị trả.
Khoản 2 Điều 100 có một thứ tự bắt buộc: nếu việc đổi trụ sở làm thay đổi cơ quan thuế quản lý trực tiếp, hộ phải làm thủ tục với cơ quan thuế về việc chuyển trụ sở trước, rồi mới đăng ký thay đổi với cơ quan đăng ký kinh doanh. Làm ngược thứ tự là lý do hồ sơ bị dừng phổ biến. Nội dung thủ tục thuế nằm ngoài phạm vi bài này; bạn hỏi cơ quan thuế đang quản lý hộ.
Phân biệt trụ sở với địa điểm kinh doanh: mở thêm điểm bán ở nơi khác mà vẫn giữ trụ sở cũ thì đó là địa điểm kinh doanh, không phải chuyển trụ sở. Khoản 2 Điều 87 cho phép một hộ có nhiều địa điểm trong cả nước và yêu cầu thông báo cho cơ quan quản lý thuế, cơ quan quản lý thị trường nơi đặt địa điểm.
Hộ bán lưu động trước đây đăng ký "không hoạt động tại trụ sở", nay có điểm bán cố định, thì phải đăng ký trụ sở tại nơi kinh doanh cố định đó (khoản 3 Điều 87).
Thêm, bớt hoặc đổi ngành nghề
Ngành chính vẫn phải là một ngành cấp bốn. Khi đăng ký thay đổi ngành nghề, hộ ghi ngành trên giấy đề nghị và chọn một ngành kinh tế cấp bốn làm ngành chính (khoản 2 Điều 89). Các ngành phụ không bắt buộc ghi theo cấp bốn.
Ngành có điều kiện ghi theo văn bản chuyên ngành. Nếu ngành mới là ngành đầu tư kinh doanh có điều kiện, tên ngành ghi theo văn bản pháp luật quy định ngành đó (điểm b khoản 3 Điều 89). Đăng ký xong chưa có nghĩa là được kinh doanh ngay: phải đáp ứng đủ điều kiện và duy trì trong suốt thời gian hoạt động (khoản 1 Điều 89).
Ghi chi tiết dưới ngành cấp bốn. Muốn thể hiện rõ mặt hàng, ví dụ chỉ bán dụng cụ học tập, ghi chi tiết dưới ngành cấp bốn đã chọn; nội dung chi tiết phải thuộc ngành đó (điểm đ khoản 3 Điều 89).
Bớt ngành cũng phải đăng ký. Ngừng hẳn một mảng hàng thì đăng ký bỏ ngành đó. Giữ ngành có điều kiện trên giấy mà không còn đủ điều kiện có thể bị yêu cầu tạm ngừng ngành đó (khoản 4 Điều 103).
Ngành mới chưa có trong hệ thống ngành. Cơ quan đăng ký cấp xã vẫn ghi nhận nếu không thuộc ngành cấm (điểm d khoản 3 Điều 89). Mô tả ngành bằng lời rõ ràng, ngắn gọn.
Trường hợp không bắt buộc làm thủ tục, hoặc chỉ cần cập nhật
Đổi địa giới hành chính. Sau sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, rất nhiều hộ thấy địa chỉ trên giấy chứng nhận không còn đúng tên xã, phường. Khoản 3 Điều 101 cho phép hộ tiếp tục hoạt động theo giấy đã cấp mà không bắt buộc đăng ký thay đổi địa chỉ. Khi có nhu cầu hoặc khi làm một thay đổi khác, hộ gửi giấy đề nghị để được cập nhật địa chỉ và cấp giấy mới.
Cập nhật thông tin căn cước. Giấy cũ ghi số chứng minh nhân dân hoặc căn cước công dân vẫn giữ giá trị (khoản 6 Điều 123). Khi muốn, hộ gửi giấy đề nghị để cập nhật thông tin thẻ căn cước của chủ hộ và thành viên.
Bổ sung thông tin không thuộc Điều 100. Ví dụ bổ sung số điện thoại, thư điện tử: hộ gửi giấy đề nghị, cơ quan xem xét trong 01 ngày làm việc; nếu thông tin có trên giấy chứng nhận thì được cấp giấy mới (khoản 2 Điều 101).
Giấy chứng nhận ghi sai so với hồ sơ. Đây là hiệu đính, không phải thay đổi: gửi giấy đề nghị, cơ quan cấp lại giấy đúng trong 03 ngày làm việc nếu thông tin đề nghị là chính xác (khoản 1 Điều 115).
Hộ được cấp giấy trước 01/7/2025 vẫn hoạt động theo giấy cũ; khi làm thủ tục thay đổi, hộ được cấp giấy chứng nhận mẫu mới trong 03 ngày làm việc kể từ khi nhận hồ sơ hợp lệ (điểm a khoản 1 Điều 123).
Hồ sơ thay đổi hay bị trả vì đâu
Một số lý do nằm ở chính tình trạng của hộ chứ không ở tờ giấy. Kiểm cột thứ nhất trước khi đi.
| Tình huống | Hậu quả | Cách xử lý |
|---|---|---|
| Hộ đang ở tình trạng "không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký" | Bị từ chối đăng ký (điểm b khoản 1 Điều 102) | Làm việc với cơ quan thuế để kết thúc tình trạng này trước (khoản 4 Điều 98) |
| Hộ đã nhận thông báo vi phạm thuộc trường hợp thu hồi | Bị từ chối (điểm a khoản 1 Điều 102) | Khắc phục vi phạm theo thông báo và được chấp nhận rồi mới nộp (khoản 2 Điều 102) |
| Hồ sơ cũ thiếu số điện thoại | Hồ sơ thay đổi không hợp lệ | Bổ sung số điện thoại ngay trong giấy đề nghị (khoản 1 Điều 101) |
| Đổi trụ sở khác cơ quan thuế nhưng chưa làm thủ tục thuế | Chưa đủ điều kiện đăng ký | Làm thủ tục với cơ quan thuế trước (khoản 2 Điều 100) |
| Có văn bản của Tòa án hoặc cơ quan điều tra, thi hành án yêu cầu dừng | Không được làm thủ tục đó | Chờ văn bản chấp thuận của chính cơ quan đã yêu cầu (khoản 3 Điều 102) |
Ví dụ: anh Lộc chuyển tiệm sửa xe sang con đường lớn hơn ở phường bên cạnh, cùng lúc thêm ngành bán phụ tùng. Anh hỏi cơ quan thuế xem có đổi nơi quản lý không, làm thủ tục thuế trước, rồi nộp một giấy đề nghị ghi cả trụ sở mới lẫn ngành mới, kèm số điện thoại vì hồ sơ năm trước bỏ trống ô này. Ba ngày làm việc sau anh nhận giấy mới.
Câu hỏi thường gặp
Thay đổi địa chỉ hộ kinh doanh cần giấy tờ gì?
Hồ sơ gồm giấy đề nghị đăng ký thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh do chủ hộ ký (khoản 2 Điều 100 Nghị định 168/2025). Nếu đổi trụ sở làm đổi cơ quan thuế quản lý thì phải làm thủ tục với cơ quan thuế trước khi nộp hồ sơ cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã.
Quá 10 ngày mới đăng ký thay đổi thì có sao không?
Khoản 1 Điều 100 đặt hạn 10 ngày kể từ khi có thay đổi. Nghị định 168/2025 không ghi mức xử phạt cho việc chậm, phần đó thuộc quy định xử phạt vi phạm hành chính; bạn vẫn nên nộp ngay khi phát hiện để tránh bị coi là không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.
Tên phường trên giấy chứng nhận đã đổi sau sáp nhập có phải làm lại giấy không?
Không bắt buộc. Khoản 3 Điều 101 cho phép hộ tiếp tục hoạt động theo giấy đã cấp. Khi có nhu cầu hoặc khi làm thay đổi khác, hộ gửi giấy đề nghị để được cập nhật địa chỉ và cấp giấy chứng nhận mới.
Mở thêm một điểm bán có phải đổi trụ sở không?
Không. Điểm bán ngoài trụ sở là địa điểm kinh doanh; một hộ được có nhiều địa điểm trong cả nước nhưng phải thông báo cho cơ quan quản lý thuế và cơ quan quản lý thị trường nơi đặt địa điểm theo khoản 2 Điều 87.
Thêm ngành nghề có điều kiện thì đăng ký xong được bán ngay không?
Chưa. Theo khoản 1 Điều 89 và khoản 4 Điều 85, hộ chỉ được kinh doanh ngành có điều kiện khi đáp ứng đủ điều kiện của ngành và phải duy trì điều kiện đó. Việc kiểm tra điều kiện do cơ quan chuyên ngành thực hiện.
Đăng ký thay đổi mất bao lâu?
Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã xem xét trong 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ (khoản 7 Điều 100). Việc bổ sung thông tin không thuộc Điều 100, như số điện thoại, được xử lý trong 01 ngày làm việc theo khoản 2 Điều 101.